Risicoprofiel

PRRS diagnose met PCR: wat vertelt het je en wat moet je nog meer weten

beeld prrs diagnose met pcr

PCR is een veelgebruikte test om PRRS-virus aan te tonen. De test is gebaseerd op onderzoek naar specifiek DNA-materiaal van het virus. Bij het interpreteren van de uitslag is het belangrijk om rekening te houden met:

  • de leeftijd van de onderzochte dieren;
  • het onderzochte materiaal (bloed/ speeksel/ weefsel/ foetussen/ nageboorte/ staarten/ testikels);
  • of de dieren zijn gevaccineerd tegen PRRS.

Bij dieren die geĆÆnfecteerd raken met PRRS-virus is het virus al vanaf twaalf uur na infectie in het bloed terug te vinden. De periode dat het virus aantoonbaar is in bloed of weefsels verschilt per leeftijdscategorie/diergroep. Zo duurt het bij zeugen gemiddeld zeven tot tien dagen, terwijl het bij vleesvarkens twee tot vier weken duurt. Hoe jonger het dier, hoe langer het virus aanwezig blijft. Bij gespeende biggen kan het drie tot zes weken zijn; bij biggen die bij geboorte al besmet zijn, kan dit zelfs tot een leeftijd van wel drie maanden aanhouden.
Ook het materiaal dat je gaat onderzoeken bepaalt mede hoe lang na de besmetting je genetisch materiaal kunt terugvinden. Zeker in lymfeweefsels blijft het PRRS-virus tot wel vijf maanden aantoonbaar. Het allerlangst kun je het terugvinden in de amandelen.

infectiefase bij mycoplasma hyopneumoniae in het kraamhok

PCR-virusdetectie

Bij PCR wordt het genetisch materiaal van het PRRS-virus vermenigvuldigd, zodat het meetbaar wordt. De test is heel specifiek, dus toont alleen PRRS-virus aan. De uitslag van een PCR test is: aanwezig of niet aanwezig.
PPRS-virus is een zeer variabel virus, waarvan het genetisch materiaal continu verandert. Het komt dus voor dat de test het PRRS-virus nog niet aantoont, terwijl het al wel aanwezig is. Daarom is het belangrijk continu te monitoren.

Naast een 'standaard' PCR bestaat er ook een variant die de hoeveelheid virusmateriaal meet: de real-time-qPCR. Hoe meer DNA aanwezig is, des sterker het signaal en des te sneller de test een omslag geeft.

voorbeeld prrs labuitslag

Sequentieanalyse - virustypering

Sequentie-analyse, waarbij de volgorde van de stukjes eiwit in het DNA wordt ontrafelt, geeft uitsluitsel over de exacte virusstam. Omdat het PRRS-virus heel gevoelig is voor mutatie en recombinatie, zijn zeer veel verschillende stammen ontstaan. Voor de sequentie-analyse worden de meest variabele stukjes van het genoom geanalyseerd om hun verwantschap ten opzichte van bekende stammen te bepalen.
De uitslag wordt weergegeven als een percentage van overeenkomst met een of meerdere reeds bekende stammen.

Belangrijkste punten PCR en sequentie-analyse in PRRSv-diagnose

  • PCR toont de aan- of afwezigheid PRRS-virus
  • PCR maakt geen onderscheid tussen veldvirus of vaccinvirus
  • De kans dat een monster onterecht met 'virus aanwezig' wordt bestempeld, is klein
  • Onterechte uitslag 'virus niet-aanwezig' komt helaas wel voor: ongeveer 3-5% van de huidige veldstammen worden niet gedetecteerd in de commerciĆ«le PCR-kits
  • Sequentie-analyse maakt onderscheid tussen veldvirus en vaccinvirus
  • Sequentie-analyse geeft geen voorspelling van de ernst van de ziekteverschijnselen
  • Sequentie-analyse geeft inzicht in de externe en interne bioveiligheid van een bedrijf
  • Wanneer twee of meer virusstammen in het monster aanwezig zijn, zal de sequentie-analyse alleen de dominant aanwezige stam weergeven.